========================================================================
44. FINA LETERO
最後の手紙
========================================================================
Nun mi pov
as konfesi
al vi, ke
mi celis
altan celon.
今では、私が高い目標を掲げていたことを認めることができます。
Verkante ĉi tiu
n rakont
aron, mi iel
deziris, ke ĝi estu kvazaŭ et
a-eta esperanto-bibliotek
o,
komenco de
biblioteko.
この物語集を書くとき、なんとなくエスペラント語の小さな図書館、図書館の始まりのようなものにしたいと思いました。
Se ĉi tiu est
as
via unua
libr
o en
esperanto, la vorto "biblioteko"
ne taŭgas,
ĉar, kiel
vi scias
, biblioteko est
as iom vasta librar
o.
これがエスペラント語での初めての本である場合、「図書館」という言葉は適切ではありません。ご存知のとおり、図書館はかなり膨大な本のコレクションだからです。
Sed imagu, ke anstataŭ aĉet
i ĉi tiun rakont
aron sub form
o de unu
libro, vi
povus aĉet
i
ĉiun rakonton
apart
e.
ただし、この物語集を 1 冊の本として購入する代わりに、各物語を個別に購入できると想像してください。
Imagu ankaŭ, ke
ĉiu
estus presita sur
tre dika papero per grand
egaj literoj.
また、それぞれが非常に厚い紙に大きな文字で印刷されることを想像してください。
Tiam vi
hav
us bibliotekon kun 43 libr
oj!
そうすれば、43 冊の本がある図書館ができるでしょう。
(Ĉu vi opini
as
, ke mi
diras
sensencaĵ
ojn?
（私がナンセンスなことを言っていると思いますか？
Vi certe rimarkis, ke
tio estas
ĉe mi malnova kutim
o, ho
ve!
悲しいかな、これが私の昔からの習慣であることに気づいたはずです。
Sed, bonvolu pardoni, mi
a
tasko ankoraŭ ne estas
tut
e plenum
ita, kaj
mi
devas
iom daŭrigi.)
でも、すみません、私の仕事はまだ終わっていないので、もう少し続けなければなりません。)
Alia karakterizo de
biblioteko estas, ke
en tia libr
aro la pritraktit
aj temoj est
as
tre diversaj.
図書館のもう一つの特徴は、そのような図書館では扱われるトピックが非常に多様であることです。
Tiun principon,
ke regu divers
eco, mi
provis obe
i en ĉi tiu
rakont
aro.
この物語集では多様性が優先されるべきであるという原則に従おうとしました。
Mia deziro est
is, ke
la tekstoj de
ĉi
tiu
libro spegulu
plej diferenc
ajn aspektojn de
la vivo.
私は、この本の文章が人生の実にさまざまな側面を映し出すものになってほしいと願っていました。
Mi provis elekt
i temojn sufiĉ
e universalajn, por
ke
la legantoj kompren
u
ilin kaj interes
iĝu pri
ili, kia
j
ajn iliaj
deveno, medi
o kaj kulturo,
sed ankaŭ sufiĉ
e lokaj, por ke ili
havu ian realan, konkret
an, bongustan
etoson.
私は、読者が出自や環境や文化にかかわらず理解でき、関心を向けられるほど普遍的でありながら、同時に、現実感があり具体的で、その土地の匂いのする雰囲気を持つほどには地域色のある題材を選ぼうと努めました。
Mia tasko, se
paroli sincere, ne
estis
facil
a.
正直に言うと、私の仕事は簡単ではありませんでした。
Mi devis prizorgi, ke
de rakonto al rakonto vi konstante progres
u
en la kompreno de la
vort
oj.
物語から物語へ、常に言葉の理解が進んでいくようにしなければなりませんでした。
Tiucele mi konstante dev
is kontroli,
ĉu
tiu aŭ alia vort
o jam
estis enkonduk
ita, kiom da
fojoj mi
uzis ĝi
n, kaj okupiĝ
i pri ali
aj
redaktaj punktoj,
kiujn oni ne
atentas en normala verk
ado.
そのために、この言葉やその言葉がすでに登場しているかどうか、何回使用したかを常に確認し、通常の文章では注意されないその他の編集ポイントに対処する必要がありました。
Se, ekzemple, mi nun demandos
vin, ĉu, vi
aopinie, mia
rakontaro est
as sufiĉe bona spegulo de
la diverseco de hom
aj
travivaĵoj aŭ ĉu
vi ne trov
as ne
akcepteble
stulta la kompar
on de ĉi tiu
verketo kun tuta biblioteko,
vi suspekt
os, ĉu ne?,
ke tiujn vort
ojn
mi ne uz
is nur
pro
tio, ke mia imag
o
ŝance prezentis ilin
al mi.
たとえば今、私の物語集は人間の体験の多様さをかなりよく映し出していると思うか、あるいは、この小さな作品を図書館全体に比べるのはとうてい受け入れられないほどばかげていると思うか、と私があなたにたずねたとしたら、あなたは、そうした語を私が使ったのは、ただ想像が偶然それを思い浮かばせたからではないのだろう、と疑うはずです。
Kaj vi
pravos.
そしてあなたは正しいでしょう。
Kiel vi
prave suspektis, mi uz
is ilin
laŭplane.
ご推察どおり、私はそれらの語を計画的に使ったのです。
La vortoj 'biblioteko'
kaj 'spegulo' ankoraŭ ne aper
is sufiĉe
ofte por bone
fiksiĝi en
via memor
o
—
mi pensas
precipe pri
neeŭropan
oj,
al kiuj
longa vorto kiel 'biblioteko' pov
as aperi tro fremd-aspekt
a por facile
memoriĝi — kaj
mi ne sciis, en
kiun rakonton
ilin meti.
『biblioteko』と『spegul
o』という語は、まだあなたの記憶にしっかり定着するほど十分には出てきていません。私はとくに非ヨーロッパ人の読者のことを考えています。『bibliotek
o』のような長い語は、彼らには見た目があまりに異質で、覚えにくく感じられるかもしれないからです。けれども、それをどの物語に入れたらよいのか、私にはわかりませんでした。
Do jen ili
estas, en
ĉi tiu fina
letero al vi.
そこで、それらをこの最後の手紙の中に入れることにしたのです。
Mi esperas, ke tiu
devo uzi difin
itajn vort
ojn
kaj aperigi ilin laŭ
difin
ita nombro
da
fojoj
ne igis miajn rakont
ojn
tro malnaturaj.
こうして一定の語を使い、しかも一定の回数だけ登場させなければならないという条件が、私の物語をあまりに不自然なものにしていなければよいのですが。
Sed, sincere, mi dubas,
ĉu eblis
sukcesi.
しかし、率直に言って、それが成功する可能性があるかどうかは疑問です。
Mi timas, ke mi cel
is tro alt
an celon.
目標が高すぎたのではないかと思います。
Eble vi vi
n demand
as, kial
vi aĉetis
ĉi tiun libr
on,
anstataŭ iri
regule al klas
o, sidi antaŭ
nigra tabulo (aŭ, se vi
a klaso est
as
tre moderna,
antaŭ verda aŭ blanka tabul
o),
kaj krajone noti ĉiufoj
e
en
via kajero aŭ not
libro la novajn
vortojn, kiujn
la kursgvidanto not
as sur
la
tabulo.
なぜこの本を買ったのか、とあなたは思っているかもしれません。定期的に授業へ通い、黒板の前に座って、もしそのクラスがとても現代的なら緑か白の板の前に座って、講師が板書した新しい語をそのつど自分のノートに鉛筆で書きつけるほうがよかったのではないか、と。
Eble ankaŭ vi opinias
, ke vi
progresus pli rapide kaj
pli
agrable en
la lingvo, se vi simpl
e abonus
esperant
o-revuon kaj
ĝin legus regule, ĝis
via abon
o
estos finita.
あるいは、エスペラントの雑誌を購読し、購読期間が終わるまで定期的に読むだけのほうが、もっと速く、もっと気持ちよく上達できると考えているかもしれません。
(La ĉi-suprajn konsider
ojn
mi
prezentis nur, ĉar
mi
ne sukces
is pli fru
e enmet
i
sufiĉe ofte la vortojn 'tabul
o' kaj 'abon
i').
（今のようなことを書いたのは、単に『tabulo』と『abon
i』という語を、それまで十分な回数だけ入れられなかったからです。）
Mi ne listigos ĉi tie
ĉiujn eblajn
metodojn progresi en
lingvoscio.
ここでは、言語知識を向上させるための考えられるすべての方法を列挙するつもりはありません。
Se vi klopod
os, vi
trovos mult
ajn,
kaj povos
elekti tiu
n,
kiu plej plaĉas al
vi.
試してみると、たくさんのものが見つかり、最も満足できるものを選択できるでしょう。
Se do ĉion
konsideri, est
as verŝajn
e,
ke vi
ne
estas
tre kontenta
pri
ĉi tiu varo, kiun vi aĉetis
ĉe via
esperanta libroserv
o.
ですから、あれこれ考え合わせると、エスペラント書籍サービスで買ったこの本に、あなたはあまり満足していないのかもしれません。
Eble via
ekonomia situacio pro
tiu aĉeto
mal
boniĝ
etis.
この買い物のせいで、家計が少し苦しくなったのかもしれません。
Vi deziris amuz
iĝi leg
ante, ne
havigi al
vi baz
an vorthav
aĵon.
あなたは、基本的な語彙を身につけることより、楽しく読みたかったのです。
Ĉu valoris la penon ĉi-sistem
a
vortlernado, vi
vin demandas.
このような体系的な語彙学習には、それだけの価値があったのだろうか、とあなたは自問していることでしょう。
Kaj mi reciproke min demand
as, ĉu entute valor
is la pen
on verki.
そして私のほうでも、そもそも書くだけの価値が本当にあったのだろうか、と自分に問い返しています。
Sincere, mi multe preferas
paroli.
正直に言えば、私は話すことのほうをずっと好みます。
Mi ŝatus gast
igi vin en restoraci
o, eble en unu el tiuj landoj, kie
la homoj plu
surhav
as lokajn
aŭ
naciajn kostumojn.
できることなら、あなたをレストランにお招きしたいのです。できれば、人々が今も土地の衣装や民族衣装を身につけている国のレストランに。
Uzante forkon kaj tranĉ
ilon ĉe
bongusta manĝ
aĵo, ni plezure pritrakt
us ĉia
specajn afer
ojn, kaj
tio vast
igus
vian vortoscion.
おいしい食事を前に、フォークやナイフを使いながら、私たちはいろいろなことを楽しく語り合うでしょうし、それによってあなたの語彙も広がるでしょう。
Aŭ, se vi
preferas manĝi sen teler
o,
sen forko,
sen tranĉilo, aŭ kun
teler
o sed nur per la
manoj, kiel
oni faras
en multaj afrikaj kaj aziaj
region
oj, al mi estus
egal
e.
あるいは、多くのアフリカやアジアの地域でそうするように、皿もフォークもナイフも使わずに、あるいは皿は使っても手だけで食べるほうがあなたの好みなら、それでも私にはまったく構いません。
Ni trafus la
saman rezult
on.
結果は同じだからです。
Kune manĝi kreas aŭ
favoras amikecon, kaj
kune paroli ekzerc
as la
parol
antojn esprimi sin flu
e.
いっしょに食事をすることは友情を生み、また深めますし、いっしょに話すことは、話し手が流暢に自分を表現する練習にもなるのです。
Sed eble tut
a manĝo, kun
viand
o, legomoj, terpomoj, ne
estas necesa.
けれども、肉や野菜やじゃがいもをそろえた本格的な食事までは、必要ないのかもしれません。
Pli simple ni povus
sidi ĉe kaf
o aŭ teo
en trinkej
a
angulo kaj longe diskuti pri
tio
aŭ tio ĉi.
もっと簡単に、喫茶店や酒場の片隅でコーヒーかお茶を前にして、あれこれ長く語り合うこともできるでしょう。
Tiel vi
lern
us multajn vortojn.
そうすれば、あなたはたくさんの語を学べるはずです。
Alia sistemo estus, ke
mi feriu kun vi.
別の方法としては、私があなたといっしょに休暇を過ごすというのもあります。
Jes, longa vojaĝo dum la
someraj ferioj, aŭ
eble en aŭtuno — jes, pli
bone en aŭtun
o, ĉar est
as
malpli
da turistoj tiuperiode — estus bon
ega okazo
instru
i al vi
multajn novajn utilajn vortojn.
そうです、夏休みのあいだの長い旅、あるいはむしろ秋の旅がよいでしょう。ええ、その時期のほうが観光客が少ないので、秋のほうがよいですね。そうした旅は、役に立つ新しい語をたくさん教える絶好の機会になるでしょう。
Per simpla ĉiutaga praktik
ado de
la lingvo, ne
nur en vagonaro aŭ
ŝipo, sed ankaŭ
en stacidomoj, se vagonare ni
vojaĝus, aŭ
en havenoj, se ŝipe, ni
povus long
e interŝanĝi
ideojn kaj memor
ojn pri kutimoj
kaj tradicioj, pri
kuirarto,
pri
traviv
aĵoj, pri zorg
oj kaj ĝoj
ado, pri
muziko kaj kant
oj, pri muzeoj
kaj kampoj, pri
literaturo, politik
o,
am
o ktp ktp.
言語を日々ごく自然に使うだけで、列車や船の中だけでなく、列車旅なら駅で、船旅なら港でも、私たちは習慣や伝統、料理、体験、心配事や喜び、音楽や歌、博物館や野原、文学、政治、恋愛などなどについて、長く意見や思い出を交わすことができるでしょう。
Eĉ pri ekonomiaj
aspektoj de ŝip
a transport
ado, ekzemple,
se
tio interes
as vin, aŭ pri
la manieroj trovi plej bon
an
kaj malmult
ekostan restoraci
on,
se al tia
j praktikaj tem
oj vin port
as viaj
gust
oj.
もしあなたがそうしたことに興味をもつなら、たとえば海上輸送の経済的側面についてでもよいですし、あるいは、あなたの関心がもっと実用的な話題に向くなら、いちばん良くてしかも安いレストランを見つける方法についてでもよいのです。
Aŭ — kial ne? — pri
la
organizo de stacidom
oj aŭ
la teatr
a utiligo
de naciaj kostum
oj.
あるいは、どうしていけないでしょうか、駅の仕組みについてでも、民族衣装を舞台でどう生かすかについてでもよいのです。
Jes, en iu ajn ombra
loko ni agrable sidus
kaj
parolus
.
ええ、どこか日陰になる場所で、私たちは心地よく腰を下ろして語り合えるでしょう。
Egale, al kiu kampo
direktus nin
nia lingvo- kaj
lango-uzo, ni
praktik
us esperant
on, kaj tiu
manier
e via mastr
ad
o de
la lingvo ĉiu
tage progres
us.
いずれにせよ、私たちが言葉を用い、舌を動かす先がどんな分野であれ、私たちはエスペラントを実際に使うことになりますし、そうすることであなたのこの言語の使いこなしは日ごとに進歩するでしょう。
Ĉu necesas legi paĝon post
paĝo de ne
tre serioza
rakont
aro por
iĝi ĝisosta esperantist
o?
筋金入りのエスペランティストになるためには、あまり大まじめとも言えない物語集を、一ページまた一ページと読み進めなければならないのでしょうか。
Ĉu pravigas la ekziston
de
tiom da tekstaĉoj la
celo enkap
igi vortojn
sendolore?
語をなるべく苦痛なく頭に入れさせるという目的は、これほど多くの「駄文」の存在を正当化するのでしょうか。
Laŭ miaj principoj, celo neniam
prav
igas
rimedon.
私の考えでは、目的が手段を正当化することは決してありません。
Uzi malbon
an rimedon por
bona celo ne
estas ĝuste (se vi havas alian
teori
on, aŭ star
punkton, mi
respektas ĝi
n; mi nur
esprim
is mi
an, eble ne tre modernan).
よい目的のために悪い手段を用いるのは正しくありません。もっとも、もしあなたに別の理論や立場があるなら、私はそれを尊重します。ここでは、もしかするとあまり現代的ではないかもしれない、私自身の考えを述べているだけです。
Sed, krome, eble mi mis
kalkul
is.
それに、そもそも私の見積もりが間違っていたのかもしれません。
Eble miaj klopodoj ne hav
os la efik
on, kiun mi
esper
as kaj
supozas.
私の努力は、私が期待し想定しているような効果を持たないのかもしれません。
Terure!
それは恐ろしいことです。
Sed tia estas la
viv
o: entrepreni ion ĉiam
estas
riski.
けれども、人生とはそういうものです。何かを始めることは、いつでも危険を引き受けることなのです。
Kaj nun mi
devas pardonpeti.
そして今、私は謝らなければなりません。
Mi petas la pardonon de
tiu
j multaj legantoj, kiu
j ne trov
is ĉilibr
e rakonton el si
a
popolo.
この本の中に自分の民族の物語を見いだせなかった多くの読者に、私はお詫びします。
Mi klopodis trov
i kiel
eble plej divers
ajn, sed miaj
fontoj estis komprenebl
e
tre limig
itaj, kaj
mi
ne sukces
is fari
pli
bone ol
mi faris
.
できるだけ多様なものを集めようと努めはしましたが、私の資料源はもちろん非常に限られており、結局のところ、私がした以上にうまくはできませんでした。
La sola alia solvo al tiu grava problem
o
konsistus en pluraj jaroj
da
esplorado.
この重大な問題に対する唯一の別の解決策は、数年がかりの調査を行うことに尽きるでしょう。
La tempon por tio necesan mi
bedaŭrinde ne disponas
.
残念ながら、私にはそのために必要な時間がありません。
Verki libron konsistantan el kvardeko da
esperantlingvaj
rakontoj per zorg
e studit
a
vortolisto ne estas
mia profesio, kaj
mi devas perlabori
mian vivon ali
maniere.
慎重に検討した語彙表に基づいて、四十編ほどのエスペラントの物語から成る本を書くことは、私の本業ではありませんし、私は別のやり方で生計を立てなければならないのです。
Domaĝe, sed tiel estas
.
残念ですが、そういうことなのです。
Al la anoj de la popol
oj,
kiuj trov
is ĉi tie
rakonton de ili
konatan,
mi same pet
as pardonon.
この本の中に自分たちのあいだで知られている物語を見つけた民族の人々にも、私は同じくお詫びします。
Estas tre verŝajn
e,
ke mi miskomprenis
kaj misprezentis ili
an kulturon, eble eĉ
mi
ofendis aŭ tuŝ
is mal
agrabl
e iliajn sent
ojn.
私は彼らの文化を誤解し、誤って描いてしまった可能性が高く、ひょっとすると彼らの感情を傷つけたり、不快に触れてしまったりさえしたかもしれません。
Se tio okazis, sciu,
ke mi tio
n
ne faris intence.
もし本当にそうなっていたなら、それは決して故意ではなかったのだと、どうか知ってください。
Sed belaj intencoj ne sufiĉ
as
por ig
i kulpulon senkulpa.
しかし、善意だけで罪のある者を無罪にすることはできません。
Mi do povas nur kalkul
i je vi
a
komprenemo kaj amikec
o.
ですから私は、あなたの理解と友情に頼るほかありません。
Ne estas facil
e kompreni de interne la
pens- aŭ sent
-manieron de
tute alia popol
o.
まったく別の民族の考え方や感じ方を、その内側から理解するのは容易ではありません。
Miajn fuŝojn, esper
eble, vi
grandanime pardon
os
al mi.
私の拙い失敗を、どうか寛大にお赦しくださることを願っています。
Nun...
今...
Permesu, ke
mi ĵetu rigard
eton al mi
a vortlist
o.
私の単語リストを見てみましょう。
La vortojn 'kato' kaj
'drato' — kiel en 'pik
drato', ĉu vi memor
as? — mi
dev
us uzi ankoraŭ unufoj
e,
la vorton 'ŝtono' dufoje,
kaj
ankaŭ...
「猫」と「ワイヤー」、つまり「有刺鉄線」という言葉を覚えていますか? ――「石」という言葉をもう一回、二回、そしてまた……。
Ho ne, ne!
おお、いや、もうだめです。
Sufiĉas!
もう十分です。
Mi ne suferigu vin plu
.
これ以上あなたを苦しめるのはやめましょう。
Ni haltu.
ここでやめにしましょう。
Mi sentas min, kvazaŭ mi
ne plu pov
us antaŭenir
i, kvazaŭ
ŝtonmuro aŭ
pikdrata barilo bar
us al
mi
la vojon, form
ante bar
aĵon tiel
dens
an, tiel fermitan, ke eĉ kato ne
pov
us glit
i
sub ĝi.
私はもうこれ以上先へ進めないような気がします。まるで石の壁か有刺鉄線の柵が私の行く手をふさぎ、あまりに密で、あまりに閉ざされているため、猫でさえその下をくぐり抜けられない障壁になっているかのようです。
Jes, ni halt
u ĉi tie.
ええ、ここでやめにしましょう。
Tiu vorto
'kato' dormu en
angulo de vi
a memor
o.
「猫」というその語は、あなたの記憶の片隅で眠らせておいてください。
Se katoj interes
as vi
n, vi certe memor
os la vorton; se ne, ne.
猫に興味があるなら、その語はきっと覚えているでしょうし、そうでないなら、覚えていなくてもかまいません。
Ne gravas.
それは大したことではありません。
Io alia multe pli gravas
.
もっとずっと大切なことが、ほかにあります。
Jeno.
それは次のことです。
Se vi leg
is de
la
unua paĝo ĝis ĉi tiu
punkto, vi
renkontis iom
pli ol mil
malsam
ajn
"subvortojn", se repreni la esprim
on,
kiu
n mi uz
is en la antaŭparol
o (la faka vorto,
kiun uzas
lingvistoj,
estas morfemo).
もしあなたが最初のページからここまで読み進めてきたのなら、前書きで私が使った言い方を借りれば、千を少し超える異なる「下位語要素」に出会ったことになります。言語学者が用いる専門語では、これは「形態素」です。
El tiu tuta
nombro, 92 elcent
oj aperis
almenaŭ
kvinfoj
e, 80 elcentoj
almenaŭ sepfoje, kaj 72 el
cent
oj almenaŭ dek
foje.
その総数のうち、92パーセントは少なくとも五回、80パーセントは少なくとも七回、そして72パーセントは少なくとも十回現れました。
Por memori freŝdate vid
it
an vorton, oni
devas
rerenkonti ĝin post kelk
a
temp
o en alia
kunteksto.
つい最近見た語を記憶にとどめるためには、しばらくしてから別の文脈でもう一度出会う必要があります。
Tiun principon
mi sekvis
, kaj, ĉar
memoro funkcias
grandparte per
ripetado, oni pov
as supozi,
ke vi nun
vere proprigis al
vi tiujn vortojn aŭ
subvortojn kun iliaj divers
aj sencoj.
私はこの原則に従いました。そして記憶は大きく反復によって働くのですから、あなたはいま、そうした語や語要素を、そのさまざまな意味とともに、本当に自分のものにしつつあると考えてよいでしょう。
Mi gratulas vin.
おめでとうございます。
Vi havas nun bonan baz
on por plu disvolvi vian scion de
esperanto.
あなたは今、エスペラントの知識をさらに発展させていくための、よい土台を手にしています。
Per tiu bazo vi
ja povas
pritrakti mult
egajn demandojn,
kiel
montras al vi
la diversec
o de la temoj en la
rakontaro, kiu konsistig
as la enhavon de ĉi
tiu libro.
実際、その土台があれば、この本を成す物語集の話題がきわめて多様であることが示しているように、非常に多くの事柄を扱うことができるのです。
Sed ĉiaokaze, se vi
vere atingis
ĉi tiun
punkton en via legad
o,
vi
estas
gratul
ind
a.
ともあれ、もしあなたが本当に読書の歩みをここまで進めてきたのなら、あなたは称賛に値します。
Vi ne senkuraĝiĝis
.
あなたはくじけませんでした。
Vi penis ĝisfine.
最後まで努力を続けました。
Via esplorema menso volis
scii pri
ĉiu
okazaĵ
o ĉi tie raport
ita.
探究心のあるあなたの心は、ここに語られた出来事の一つひとつについて知りたいと望んだのです。
Eble vi
plurfoje dum
la legado malben
is
la verk
inton, eble eĉ
vi
a sango bolis koler
e
pro liaj stultaĵoj, sed
vi ne for
ĵetis
la
libron, kvankam vi konsci
is ĝiajn
multajn notind
ajn mankojn.
もしかすると、読んでいるあいだにあなたは何度も著者を呪い、あるいはその愚かさのせいで怒りに血が煮えたぎったことさえあったかもしれません。それでもあなたは、この本に目立つ欠点がたくさんあると分かっていながら、投げ出しはしませんでした。
Tial permesu, ke
mi amik
e salutu vi
n
kaj restu dankeme kaj
gratul
eme via,
ですから、どうか私が親しくあなたに挨拶を送り、感謝と祝意をこめて、あなたの
Claude Piron
クロード・ピロン
NOVAJ VORTOJ
新出語
morfemo
形態素
NOVAJ KUNMETOJ
新しい複合語
ĝis-osta
骨まで達する、骨の
kalkuli je
〜を当てにする、〜を見込む
lim-igi
制限する、限定する
sen-senc-aĵo
無意味なもの
star-punkto
出発点、基点
(nigra) tabulo
（黒）板、黒板