========================================================================
30. MISTRAFO
誤った罰
========================================================================
"Maljusta, tio estas
maljusta," Ijabo ripetis
al si, dum ŝi
de mal
proksime rigard
is Olu
n ord
igi la aĵ
ojn, kiujn li
intencis
kunporti
vojaĝe al la
ĉefurbo.
「不公平だ、それは不公平だ」と、イャボは自分に繰り返していた。遠くから、オルが首都への旅に持って行くつもりの品々を整えているのを見ながら。
Ŝi estis
en la ĝarden
o,
kolektanta
legomojn por la
vespermanĝo.
彼女は庭で、夕食のための野菜を集めていた。
Ŝi proksimiĝis al la
domo.
彼女は家に近づいた。
Nun ŝi vidis li
n
bone, kaj li
n eĉ pli malamis pro
lia maniero bon
orde aranĝ
i siajn aĵojn
antaŭ ol ili
n paki,
今や彼女には彼の姿がよく見えた。そして、荷造りする前に持ち物をきちんと整えて並べる、そのやり方のせいで、彼女はますます彼を憎んだ。
Tiel ĉiam ag
is Olu — ordeme —
kaj tial, sendube, li
konstante pri ĉio
sukcesis.
オルはいつもそうだった――きちんとしていた――だからこそ、疑いなく、彼は何をやってもつねにうまくいったのだ。
Neniam Sule agis
tiamaniere.
スレは決してそんなふうにはしなかった。
Kaj Sule neniam sukcesis
.
そしてスレは決して成功しなかった。
Pensante pri sia mal
amo al Olu
, ŝi ek
pensis pri
la sam
e
aĉa sento, kiun ŝi hav
is rilate
al Jetunde,
lia patrin
o.
オルに対する自分の憎しみを思いながら、彼の母ジェトゥンデに対して抱いていた同じように嫌な感情のことも思い始めた。
Tiumomente,
se vi
venus al
ŝi kaj dirus, ke antaŭ dek
jaroj la du
edzinoj de
Adejemi — Jetunde
kaj ŝi — rilatis ver
e
amike, ŝi ne
konsentus kredi vin.
その瞬間、もしあなたが彼女のところへ来て、十年前にはアデイェミの二人の妻――ジェトゥンデと彼女――が本当に仲よくしていたのだと言っても、彼女は信じようとはしなかっただろう。
Tiujn feliĉajn
tagojn ŝi sukces
is plene
forigi el sia memor
o.
そうした幸福な日々を、彼女は自分の記憶からすっかり追い払うことに成功していた。
Adejemi est
is sufiĉe
riĉa por pagi
al si du edzinojn,
sed
li tre
ŝatis
pac
on en la
hejmo, kaj sekve, kiam li
decidis real
igi si
an deziron pri
dua edzin
o,
antaŭ multaj jaroj nun, li
longe priparolis la
aferon kun sia unua edz
ino, Ijabo
.
アデイェミは二人の妻を持てるだけの金持ちだったが、家庭の平和をとても大切にしていた。そこで、今からもうずいぶん前、二人目の妻を持ちたいという望みを実現しようと決めたとき、彼はその件を最初の妻イャボと長いこと話し合った。
Ijabo plene jes
is al
lia elekto, kaj
Jetunde far
iĝis
ŝia plej bon
a amikino.
イャボは彼の選択に完全に同意し、ジェトゥンデは彼女のいちばんの女友達になった。
Tiu amikeco eĉ pli fort
iĝis, kiam
ambaŭ sam
periode naskis
infanon, ĉar
ambaŭkaz
e
estis
knabo.
その友情は、二人が同じ時期に子どもを産み、しかもどちらも男の子だったことで、いっそう強まった。
La knaboj ege amis unu
la
alian kaj
konstante kune lud
is, sen iam ajn
mal
paci.
その男の子たちは互いをとても愛し、けんかをすることもなく、いつも一緒に遊んでいた。
Havante la saman aĝ
on,
ili interes
iĝis
sam
tempe pri la samaj lud
oj, kaj nek
Sule
nek Olu estis
pli forta ol la ali
a.
同い年だったので、二人は同時に同じ遊びに興味を持ち、スレもオルも相手より強いということはなかった。
Adejemi est
is tre
religia kaj ĉiu
tage, far
ante la
laŭ
devajn preĝojn,
dankis Di
on pri la grand
a beno, kiun li ricev
is: am
oplen
a familio kun
du bonaj edz
inoj kaj du bonaj fil
oj, unuvorte:
feliĉo.
アデイェミはとても信心深く、毎日、定められた祈りをささげながら、自分が授かった大いなる恵みについて神に感謝していた。二人のよい妻と二人のよい息子を持つ、愛に満ちた家族。ひと言でいえば、幸福だった。
Ĉu per sia profunda dankemo
al
Dio li
kolerig
is la
diabl
on?
神への深い感謝が、悪魔を怒らせたのだろうか?
Tio est
as la
klar
igo, kiun
mi
aŭdis
de loka saĝulo, kon
ata de
ĉiuj kiel
homo plej sankt
a.
それが、土地の賢者で、誰からももっとも聖なる人として知られている人物から私が聞いた説明である。
Sed pri tio mi ne
pov
us juĝ
i.
だが、そのことについて私には判断できない。
Se la diablo agis, li
agis pere de la
onklo de Sule.
もし悪魔が働いたのだとすれば、それはスレのおじを通してであった。
Olu timis altecon.
オルは高いところが怖かった。
Kiam li troviĝis
ie alte, li havis
la impreson, ke io tir
os lin malsupren, kaj
ke
li fal
os.
高い場所にいると、何かが自分を下へ引っ張り、落ちてしまうような気がした。
Tiu timo vek
is kap
turniĝ
on.
その恐れはめまいを引き起こした。
Sekve, li neniam iris
sur altan lokon, se ne
troviĝ
is ĉe
ties rando bar
ilo aŭ io
simila mal
helpanta
fal
i.
そのため、縁に柵やそれに似た落下を防ぐものがないかぎり、彼は決して高い場所へは行かなかった。
Iutage, Sule estis
kun sia onklo
sur la tegment
o de dom
o, kiun ili
kovris per materialoj por
ĝin plifort
igi konsidere
al
la baldaŭa pluvsezon
o.
ある日、スレはおじと一緒に家の屋根の上にいた。まもなく来る雨季に備えて、それを強化するための材料で覆っていたのである。
La onklo proponis
al la du knab
oj, ke
ili helpu lin, sed
li sciis
, ke Olu
cert
e ne jes
os.
おじは二人の少年に手伝うよう持ちかけたが、オルがきっと承知しないことを知っていた。
Kaj tie supre, dum Sule
sam
tempe amuz
iĝis kaj laboris
, la diablo tra
onkla parol
is al
li:
そしてその高いところで、スレが楽しみながら働いているあいだ、悪魔はおじを通して彼に語りかけた。
"Mi aŭdis, ke Olu
sukcesas tre
bone en la
lernej
o."
「オルは学校でとてもうまくやっているそうだね。」
Sule jesis.
スレはうなずいた。
"Tiu knabo
malakceptis
veni helpi
min sur la
tegmento.
「あの子は屋根の上で私を手伝いに来るのを断った。
Kia timulo!"
なんという臆病者だ!」
"Estas vere, ke li
timas multajn
aferojn, kiuj al
mi aper
as tute sendanĝeraj,"
Sule respondis
.
「彼が、僕にはまったく危険でないと思える多くのことを怖がるのは本当です」とスレは答えた。
"Vidu, tia est
as la
vivo: ĉar
li
pli tim
as, li malpli labor
as en la
arboj, en la
kampoj, en la domo, kaj
tial li estas mal
pli
forta ol
vi.
「いいかい、人生というのはそういうものだ。彼はより多く怖がるから、木の上でも、畑でも、家の中でも、あまり働かない。だから、おまえより力が弱いのだ。
Forton oni ricevas uz
ante si
an korpon.
力というものは、自分の体を使うことで得られる。
Jes, li estas multe
malpli fort
a
ol vi.
そうだ、彼はおまえよりずっと弱い。
Malpli vir
a."
男らしさも足りない。」
Sule ege kontentis.
スレはたいへん満足した。
Lin iom ĝen
is, ke
la
duon
frato ĉiam iom pli bon
e
sukcesas en la lern
ej
aj taskoj, kaj
pro tio
li sentis
sin iom malsupera al li.
異父兄弟のほうが学校の課題ではいつも少しだけ自分よりよくできることが、彼には少し気にさわっており、そのため彼はその兄弟に対して少し劣っているように感じていた。
La vortoj de la onklo re
donis super
econ.
伯父の言葉で、彼はまた優越感を取り戻した。
"Mi konas mult
ajn tiajn ulojn," la onklo diabl
e
plu diris, "kiuj pli
bon
e man-uz
as krajonon ol
laborilon.
「わしはそういうやつをたくさん知っている」と伯父は悪魔のようにさらに言った、「道具より鉛筆を手で使うほうがうまい連中をな。
Ili fariĝ
as mal
fortaj kaj malkuraĝaj, kiel virin
et
oj."
そういう連中は弱く、臆病になっていく。まるで小娘みたいにな。」
"Ĉu vere?"
「本当?」
"Jes.
「ああ。
Ĉu vi aŭd
is pri
Odjo?
オジョのことを聞いたことがあるか?
Vi ne konis lin, ĉar
li
estis tiel tim
em
a, ke foj
e li ne sciis defend
i sin, kaj li mortis
.
おまえは彼を知らなかった、あまりに気が小さくて、ときには自分を守ることもできず、それで死んだからだ。
Li estis
kiel Olu.
あれはオルのような子だった。
Ĉiam li okupis la
unu
an rangon en
la klaso.
いつもクラスで一番だった。
Per plumo, krajono kaj papero
li superis
ĉiujn, sed
kiam
ekpluv
is fortege kaj la
ĉielon traflugis fulm
o,
li iris
kaŝi sin en
la jup
o
patrina.
ペンと鉛筆と紙ではみんなをしのいでいたが、雨がひどく降り出して稲妻が空を走ると、母親のスカートの中に隠れに行った。
Kiom utilas
havi bel
ajn kajerojn plenajn
je
bela skrib
o, se eĉ muŝo
vi
n timigas?"
ハエ一匹にさえ怖がるのなら、美しい字でいっぱいのきれいなノートを持っていて、何の役に立つ?」
"Nu, Olu est
as mia
frat
o,
kaj mi am
as lin.
「でも、オルは僕の兄弟だし、僕は彼を愛している。
Estos domaĝe por li, se
li fariĝos mal
kuraĝa.
彼が臆病者になったら気の毒だ。
Eble mi pov
us helpi li
n, ĉu ne?
もしかしたら僕は彼を助けられるかもしれない、そうでしょう?
Ofte li helpas min
kompren
i la afer
ojn en la lernejo.
彼はよく学校のことを僕が理解するのを助けてくれる。
Kial mi ne..."
だったら僕も……」
"Li eble estas
via
frato, sed li
ne estas
mia nevo," la onklo inter
rompis.
「あれはおまえの兄弟かもしれんが、わしの甥ではない」と伯父はさえぎった。
"Nur vi
estas mi
a nevo, ĉar mi
havas
nur unu
fratinon, kaj
ŝi estas via patr
ino.
「おまえだけがわしの甥だ。わしには姉妹が一人しかおらず、それがおまえの母親だからだ。
Vi kaj mi havas la
sam
an sangon, li
ne.
おまえとわしには同じ血が流れているが、あれには流れていない。
Vere, mi ne
povas ne malestimi
li
n.
本当に、わしはあれを軽蔑せずにはいられん。
Timo ne estas akcept
ebla ĉe vir
o."
恐れは男には許されない」
"Parolante pri
sango," Sule
diris,
ĉar
la diabl
a agado
iom
komencis efiki en
li,
"estas fakto, ke Olu
timas
sangon.
「血の話だけど」と、悪魔的な働きが少し彼の中で効きはじめていたので、スレは言った、「オルが血を怖がるのは事実だよ。
Eĉ la propran sangon.
自分の血でさえね。
Kiam li estis et
a,
foje li fal
is, li ŝiris al si iom
da haŭto, kaj
sango fluis.
小さかったころ、一度転んで、少し皮膚を傷つけて、血が流れたんだ。
Li ekploris kiel knab
ineto."
そしたら女の子みたいに泣き出したんだ」
"Nu, vi vid
as
! Malestim
inda ulo.
「ほら見ろ! 軽蔑すべきやつだ。
Ĉu vi plor
us, ĉar
vi sangas
?"
おまえなら、血が出たからといって泣くか?」
"Ne.
「いいや。
Vi pravas.
あなたの言うとおりだ。
Mi ne timas
sangon."
僕は血なんか怖くない」
"Ne estas bon
e pasig
i la vivon
inter
libroj kaj
kajeroj, aŭ
kovri multajn paĝ
ojn per krajona
aŭ pluma skrib
o.
「本やノートに囲まれて一生を過ごしたり、鉛筆やペンの字でたくさんのページを埋めたりするのはよくない。
Kial kelkaj
knaboj tion far
as?
どうしてそうする少年がいると思う?
Ĉu vi sci
as?
わかるか?
Pro timo.
恐れているからだ。
Ili timas ricevi mal
pli da poentoj
ol la kunuloj.
仲間より点数が低くなるのを恐れる。
Ili timas malsukces
i ĉe
ekzameno.
試験に失敗するのを恐れる。
Ili timas, ke la
gepatroj mal
kontentos.
親が不満に思うのを恐れる。
Sed knabo, kiu ne tim
as pri siaj
poentoj, pri la ekzamenoj aŭ
pri
malkontent
aj gepatroj, ne perdas
la energion pri tiuj sen
utilaj aferoj,
kaj li lern
as labori pri
realaĵ
oj,
kiel vi
nun
faras
ĉi tie sur
tegmento kun mi.
だが、自分の点数も、試験も、不満な親も恐れない少年は、そんな役に立たないことに力を無駄にせず、ここで今おまえがわしと一緒に屋根の上でしているように、現実のものを相手に働くことを学ぶ。
Labori sur
tegmento, sen tim
o fali, tio
est
as maniero fariĝ
i
ver
a viro."
落ちるのを恐れずに屋根の上で働く、それが本当の男になるやり方だ」
Ekde tiu tago,
Sule pli kaj
pli vizitis sian onkl
on kaj laboris
kun li.
その日以来、スレはますます頻繁に伯父を訪ね、彼と一緒に働くようになった。
Ili pasigis long
ajn
horojn kune en la arb
aro, aŭ
ĉe
la bordo de rivero.
二人は森の中や川のほとりで、長い時間をともに過ごした。
Sule sentis sin pli
kaj
pli super
a al Olu
.
スレはオルより自分がますます優れていると感じるようになった。
Kaj liaj poentoj en la
lernejo pli
kaj pli falis — sed
Sule, kiel
dirite,
ne
timis
falon — dum lia duon
frato plu
si
n
tenis sur rimarkind
e
bona nivelo lerneje.
そして彼の学校での点数はますます下がっていった――だが、言ったように、スレは落ちることを恐れなかった――その一方で、彼の異父兄弟は学校で目立ってよい水準を保ち続けた。
Kaj nun, multaj jaroj jam
pas
is.
そして今では、もう何年もが過ぎた。
Sule ne sukcesis la
ekzamenon por eniri la
mezlernej
on, kaj restis en la
vilaĝo, dum Olu iris
studi plu.
スレは中等学校に入るための試験に受からず、村にとどまったが、オルはさらに勉強しに行った。
Kaj Olu pli kaj pli
brile sukcesis
.
そしてオルはますます見事に成功していった。
La du fratoj disiĝis
, ĉes
is amik
e rilati.
二人の兄弟は離れ、友好的な関係ではなくなった。
Strange, ambaŭ sent
is si
n supera kaj
malsupera.
奇妙なことに、二人とも自分が優れているとも劣っているとも感じていた。
Sule sentis kulturan mal
superecon
rilate al si
a frato, kaj ne tre ŝatis aŭd
i,
kiel
tiu bele
parol
as
, uzante
brilajn vortojn, kiuj neniam ven
us al li
en la
kapon, eĉ se li
ilin konas, kaj
kiel Olu
povis diskuti
pri io ajn, ĉar ŝajn
e liaj scioj
kovr
is ĉiujn eblajn tem
ojn
en la mond
o.
スレは兄弟に対して文化的な劣等感を抱いており、知っている言葉でさえ自分なら決して思いつかないような見事な言葉を使ってオルが美しく話すのを聞くのがあまり好きではなかったし、またオルがほとんどどんなことでも論じられるのも気に入らなかった。彼の知識は、この世のありとあらゆる話題に及んでいるように見えたからである。
Olu, siaflanke, trovis
Sulen pli forta, kaj eĉ pli
inteligenta.
一方のオルは、スレのほうが自分より強く、さらには知的でさえあると思っていた。
Ĉar por uz
i laborilon,
rebonig
i
ion fuŝitan
aŭ fari objekt
ojn, li est
is
tiom pli
kapabla!
というのも、道具を使ったり、だめになったものを直したり、物を作ったりすることでは、彼のほうがはるかに有能だったからだ!
La onklo ne tute malprav
is: Olu
rigardis sian
duonfrat
on pli vira, ol li sent
is sin mem
.
伯父はまったくの見当違いではなかった。オルは、自分自身が感じるよりも、異父兄弟のほうをもっと男らしいと見ていたのだ。
Ijabo, la patrino de
Sule, povus kontenti pri
la juna viro,
kiu est
is ŝia
fil
o: bela, kuraĝa,
forta, kapabla.
スレの母イジャボは、自分の息子であるその若者に満足していてもよかっただろう。美しく、勇敢で、強く、有能なのだから。
Sed ŝi de
longe kompren
is, ke
Olu gajnos
pli da mon
o kaj atingos
pli alt
an
nivelon en la socio, pli
alt
an povon.
だが彼女は以前から、オルのほうがもっと多くの金を稼ぎ、社会の中でより高い地位と、より大きな権力を手にするだろうと分かっていた。
Se li fariĝos ŝtat
funkci
ulo, li
havos povon multe super
an
al Sule, kia
j ajn
ties korpa fort
o kaj real
aj
kapabloj.
もし彼が官吏になれば、スレの肉体的な強さや実際の能力がどれほどであろうと、彼はスレをはるかに上回る権力を持つことになる。
Ĉi-vespere ŝi ne plu el
ten
is.
今夜、彼女はもう耐えられなかった。
Morgaŭ Olu foriros
al la ĉef
urbo, ĉar la ŝtato pag
as al li
studojn tie
, tiel brila
li
estis en la
lastaj ekzamenoj.
明日、オルは首都へ発つ。前回の試験でそれほど見事な成績をおさめたので、国が向こうでの学費を出してくれるのだ。
Dum ŝia filo restos
en la vilaĝ
o
kaj vivos malriĉ
an
vivon pene
laborante ĉiu
tage, la
filo de la
kunedzino ĝuos
nenifaron en bel
a urba ofic
ejo, kaj per tiu senutila funkci
o
ricev
os pli
da mono ĉiumonate ol
ŝi iam ajn vidis en la
tuta vivo.
自分の息子は村に残って毎日骨身を惜しまず働きながら貧しい暮らしをするのに、もう一人の妻の息子は町のきれいな事務所で何もせずに暮らし、その役にも立たない仕事で、彼女が生涯で見たこともないほどの金を毎月受け取ることになるのだ。
"Maljusta," ŝi diris
al si.
「不公平だ」と彼女は心の中で言った。
"La vivo est
as
maljust
a."
「人生は不公平だ」
Kaj jen, subit
e, ŝi sci
is, kion
fari.
そしてそのとき、突然、彼女には何をすべきかわかった。
Olu tre ŝat
is ŝi
an specialan manier
on
kuiri rizon
kun legomoj.
オルは、彼女特製の野菜入りご飯の作り方が大好きだった。
Kio estus pli natura
ol prepari
iom da ĝi
por li sol
a,
kiel signon
de bondezir
o antaŭvojaĝa?
旅立ちの前の幸運を祈るしるしとして、それを彼のためだけに少し作ってやることほど自然なことがあるだろうか。
Ŝi do prepar
is la
riz
on.
そこで彼女はそのご飯を作った。
Kaj dum la akvo bol
is, ŝi
met
is en ĝin la mort
igan herbaĉ
on, pri kiu ŝia frato
foje instruis ŝin.
そして水が煮え立っているあいだに、彼女はそこへ、かつて自分の兄が教えてくれた致命的な雑草を入れた。
Kiam la rizo estis
preta, ŝi las
is ĝi
n en la domo kaj re
iris
al la ĝarden
o, de kie ŝi
povos
bone vidi, kiu
momento plej
taŭgas
por iri ĝi
n proponi al
Olu
.
ご飯ができると、彼女はそれを家の中に置いたまま、また庭へ戻った。そこからなら、いつオルのところへ持って行くのがいちばんよいか、よく見定められるからだ。
Ĉi-lasta nun estis ekster
la domo.
そのオルは、今は家の外にいた。
Preferindus atendi ankoraŭ
iom
da temp
o.
もうしばらく待つほうがよさそうだった。
Ŝi tiom atent
is la
mov
ojn de Olu,
ke ŝi ne
rimarkis,
ke ŝia fil
o revenas kaj en
iras la domon.
彼女はオルの動きにあまりにも注意を向けていたので、自分の息子が戻って来て家に入るのに気づかなかった。
Kiam Ijabo reeniris
la hejm
on por preni
la rizon kaj
ĝin porti
al
Olu, ŝi vidis
la poton mal
plena kaj si
an filon kuŝanta kun
dolorstreĉit
a vizaĝo.
イジャボがご飯を取ってオルのところへ運ぶために家へ戻ると、鍋は空になっており、自分の息子が苦痛に顔を引きつらせて横たわっていた。
Ŝi eligis krion,
teruran krion,
pri kiu la
tuta vilaĝo ek
miris
.
彼女は叫び声を上げた。村じゅうの者がぎょっとするような、恐ろしい叫び声だった。
Tiu sen
gusta, sen
odor
a herbaĉo efikas tre
rapide kaj
la
ŝanĝoj, kiujn ĝi kaŭz
as en la
korpo, estas nekurac
eblaj.
その無味無臭の雑草はきわめて速く作用し、それが身体に引き起こす変化は治療不能である。
Kiam, antaŭ ne tre long
e,
Sule revenis hejm
en
kaj
vidis la poton,
li tuj sci
is, por kiu
tiu
rizo estis preparit
a.
それほど前ではないあるとき、スレが家に戻って鍋を見たとき、彼はその米が誰のために用意されたものかをすぐに悟った。
Por ke tiu ne ĝuu
ĝin, li manĝis ĉio
n.
その相手にそれを味わわせまいとして、彼は全部食べてしまった。
Oni diris al mi, ke
tuj post la
krio de
Ijabo aŭd
iĝis
laŭta, sango-frostig
a
rid
aĉo.
イジャボの叫びのすぐあとに、大きな、血も凍るような下品な笑い声が聞こえた、と私は聞かされた。
De la diablo, oni diris
al mi.
悪魔のものだ、と私は聞かされた。
NOVAJ VORTOJ
新出語
beni
祝福する
boli
沸く
bordo
岸
diablo
悪魔
domaĝe
残念ながら
ekzameni
調べる
flui
流れる
fulmo
稲妻
ĝardeno
庭
jupo
スカート
kajero
ノート
kazo
場合
kovri
覆う
krajono
鉛筆
muŝo
ハエ
nevo
甥
onklo
おじ
paĝo
ページ
paki
詰める
poento
点
rango
順位
rizo
米
sango
血
tegmento
屋根
NOVAJ KUNMETOJ
新しい複合語
du-on-frato
異母兄弟