========================================================================
23. NEATENDITA RENKONTIĜO
思いがけない再会
========================================================================
La vivo estas vere stranga.
人生は本当に奇妙なものです。
Mi ne ŝatus esti verkisto, ĉar, kio okazas
en mia vivo, tio estas tiel
nekredebla,
ke neniu
leganto
akceptus tion
trovi en romano, kaj se ne paroli pri la vera
vivo, kial
entute verki?
私は作家になりたくありません。私の人生で起こることはあまりにも信じがたく、もしそんなことが小説に書かれていたら、どんな読者も受け入れないでしょう。しかも、現実の人生について語らないのなら、そもそもなぜ書くのでしょうか。
Foje mi partoprenis
en tutmonda
kongreso kun mia bofrato,
en Londono.
あるとき私は義兄と一緒にロンドンで開かれた世界大会に参加しました。
Ni decidis
partopreni en unu el la ekskursoj aranĝitaj por
la kongresanoj.
私たちは大会参加者のために用意された見学旅行の一つに参加することにしました。
Tio estis profesia kongreso, sed tiuj
similas kelkrilate al
la esperantistaj.
それは職業上の大会でしたが、いくつかの点ではエスペランティストの大会に似ています。
Ankaŭ en ĉi tiu, kiel en esperanto-kongreso,
organiziĝis meze de
la semajno serio da ekskursoj
por konigi kelkajn aspektojn
de la regiono al la
diverslandanoj.
この大会でも、エスペラント大会と同じく、週の半ばに、その地方のいくつかの面を各国から来た人々に紹介するための見学旅行がいくつも企画されていました。
Ni volis
iri al
Cambridge kaj Oxford, sed okazis ia fuŝo pri la
aŭtobusoj, kaj ni
retroviĝis en
veturilo, kiu iris
aliloken, nome, al Stonehenge
kaj Bath.
私たちはケンブリッジとオックスフォードへ行きたかったのですが、バスについて何か手違いがあり、気がつくと別の場所、つまりストーンヘンジとバースへ向かう乗り物に乗っていました。
Ni decidis
pri la ekskurso lastminute,
kaj al ni estis
egale, ĉu ni
vizitu tiun
landoparton aŭ tiun alian.
私たちはその見学旅行を土壇場で決めたので、その地方のこちら側を訪れようとあちら側を訪れようと、どちらでもよかったのです。
Ni kutimas kongresi, kaj scias, kiel
malfacile estas plene
eviti fuŝojn, kiam oni aranĝas similajn
aferojn.
私たちはこうした大会には慣れていて、この種のことを企画するとき、手違いを完全に避けるのがどれほど難しいか知っています。
Ni ambaŭ rigardas fuŝojn neevitebla
aspekto de la
vivo, kaj scias, ke ili okazas precipe,
kiam neprofesiuloj provas
organizi ion por
centoj da homoj
el la tuta mondo.
私たち二人とも、手違いは人生の避けがたい一面だと考えていますし、とりわけ素人たちが世界中から来た何百人ものために何かを企画しようとするとき、それが起こるのだと知っています。
Fakte, mi tre ĝojis
pri la fuŝo, ĉar Stonehenge
kun siaj altaj ŝtonegoj
starigitaj antaŭ jarmiloj per metodo, kiun oni ĝis nun
ankoraŭ ne komprenis, interesis min pli ol la du universitataj urboj.
実を言うと、私はその手違いを大いに喜びました。なぜなら、数千年前に、今に至るまでまだ理解されていない方法で立てられた高い巨石をもつストーンヘンジのほうが、その二つの大学町より私には興味深かったからです。
Mi konfesas, ke,
stulte, antaŭ ol decidi, mi eĉ
ne rimarkis, ke la
organizantoj
proponas ekskurson al Stonehenge.
白状しますが、私は愚かにも、決める前には主催者がストーンヘンジへの見学旅行を提案していることにさえ気づいていませんでした。
Kiom koncernas min, la
fuŝo do ne estis
vera fuŝo.
ですから、私に関するかぎり、その手違いは本当の手違いではありませんでした。
Mi trovis
Stonehenge eksterordinara.
私はストーンヘンジを並はずれたものだと思いました。
Mi jam ofte vidis fotojn de ĝi
antaŭe, sed la realo estas multe pli impresa ol
ĉiaj priskribo aŭ fotoj.
それまでにその写真は何度も見ていましたが、実物はどんな描写や写真よりもずっと印象的です。
Bedaŭrinde, estis
amaso da turistoj,
kaj ni ne restis
sufiĉe longe por ricevi ĝustan
impreson pri la
loko.
残念ながら観光客が大勢いて、私たちはその場所について正しい印象を得るのに十分なほど長くは滞在しませんでした。
La gvidisto
rakontis al ni multon
pri la diversaj teorioj rilate
al tiuj strangaj
konstruaĵoj, al ilia
celo kaj al la metodoj ilin starigi, sed li
parolis en rapida angla
lingvo, kiun mi malbone
komprenis.
ガイドは、その奇妙な建造物に関するさまざまな説、その目的、それを建てる方法について多くを話してくれましたが、彼は速い英語で話したので、私はよく理解できませんでした。
Post Stonehenge
ni iris al Bath,
kaj tie ni
manĝis.
ストーンヘンジのあと、私たちはバースへ行き、そこで食事をしました。
La manĝo estis mirige bongusta
(mirige
por Anglio, anglaj legantoj
pardonu min) kaj mi des
pli ŝatis tiujn ege
plaĉe kuiritajn viandon
kaj legomojn, ĉar estis
tradicia angla kuirarto, kaj ne kelkaj el tiuj
manĝaĵoj, nomataj "internaciaj", kiujn oni
tiel ofte
ricevas en
hoteloj kaj restoracioj, kaj al kiuj tute
mankas lokaj odoro kaj
gusto.
その食事は驚くほどおいしく（イギリスにしては驚くほど、イギリス人読者のみなさんお許しください）、しかもそれが伝統的なイギリス料理であって、ホテルやレストランでよく出される、いわゆる「国際的」な料理のいくつかではなかったので、私はその実に気持ちよく調理された肉や野菜をいっそう気に入りました。そうした「国際的」な料理には土地の香りも味もまったく欠けているのです。
Tie okazis la neeblaĵo.
そこで、ありえないようなことが起こった。
Mi sidis
kun mia bofrato.
私は義兄と一緒に座っていました。
Ni diskutis
pri la kuirmaniero de
la diversaj landoj kaj pri la tradicia angla, malmulte konata,
kiam viro alvenis
kaj eksidis ĉe
eta tablo vid-al-vide de
ni.
私たちはさまざまな国の料理法や、あまり知られていない伝統的なイギリス料理について話し合っていました。そこへ一人の男がやって来て、私たちの向かいの小さなテーブルに座りました。
Li mendis
botelon da biero kaj ĉirkaŭrigardis.
彼はビールを一本注文し、あたりを見回した。
Mi rimarkis, ke liaj okuloj haltas je la vido de mia bofrato.
その男の視線が義兄の上で止まったのに、私は気づいた。
Li rigardis lin fikse, sindemande.
彼は、いぶかしむように、義兄をじっと見つめた。
Tiu fiksa
rigardo estis iom ĝena
por mia bofrato, kiu
sentis ĝin antaŭ ol
vere rerigardi al ĝi.
そのじっとした視線は義兄にはいささか不快で、彼は本当に見返す前にすでにそれを感じ取っていた。
Sed kiam li turnis
la vizaĝon rekte al la
rigardanto,
ankaŭ li fiksis la okulojn al tiu,
kun similaj intereso kaj malcerteco.
しかし顔をまっすぐその見つめる相手のほうへ向けると、義兄のほうもまた、同じような関心とためらいをこめて、その男を見つめた。
Finfine, la ĵus-alveninto ekstaris
kaj venis al li.
ついに、たった今来たその男は立ち上がり、義兄のところへ来た。
"Senkulpigu min," li
diris angle.
「失礼ですが」と彼は英語で言った。
"Ĉu via nomo
ne estas...?" kaj li diris
la nomon de mia bofrato.
「あなたのお名前は……ではありませんか？」そして彼は義兄の名前を口にした。
Ĉi-lasta respondis en lingvo nekonata de mi, tiel ke eĉ ne unu vorton mi komprenis.
義兄のほうは私の知らない言語で答えたので、私は一語たりとも理解できなかった。
Finfine, li turnis
sin al mi por prezenti
tiun viron:
estis lia
frato.
やがて彼は私のほうを向いてその男を紹介した。義兄の兄弟だった。
Mi eĉ ne sciis, ke
mia bofrato
havas fraton.
私は義兄に兄弟がいることさえ知りませんでした。
Mi malprecize memoris, ke antaŭ multaj
jaroj li forlasis sian landon, ĉar la politika
situacio tie estis neeltenebla por li, kaj ke li faris al
si novan vivon niaregione.
ずっと昔に彼が自国を去ったのは、そこの政治状況が彼には耐えがたいものだったからで、そしてこの地方で新しい生活を築いたのだ、ということを私はぼんやり覚えていました。
Li nun klarigis, ke kiam li eliris el sia
lando, la tiea
situacio estis plej malsimpla kaj senorda.
彼は今、自分が国を出たとき、そこの状況はこの上なく複雑で混乱していたのだと説明しました。
Lia tuta familio disiĝis.
家族全体が離れ離れになったのです。
Pluraj familianoj decidis
foriri lastminute, kaj
ĉio disvolviĝis tiamaniere, ke dum dudek jaroj
li
ne plu havis informojn
pri sia frato.
家族の何人かは土壇場で出国を決め、事態はそういうふうに展開したために、彼は二十年ものあいだ兄弟についての情報をまったく持てませんでした。
Kaj jen nun, pro neimagebla ŝanco, ambaŭ retroviĝis samloke.
そして今、想像もできない偶然によって、二人は同じ場所で再会したのです。
Kiam mi rakontis tiun okazaĵon al amikoj,
kelkaj miris,
ke la du fratoj ne
tuj estis certaj rekoni unu la alian.
私がこの出来事を友人たちに話すと、二人の兄弟がすぐには互いを確かに見分けられなかったことに驚く人もいました。
Mi miris
pri ilia miro: dudek
jaroj, kun longa tempo da suferado,
ja ŝanĝas
la vizaĝon de homo.
私はその驚きにむしろ驚きました。二十年という歳月、それも長い苦難の時間をともなえば、人の顔はたしかに変わるものです。
Sed eble ĉefe malhelpis tujan
kontakton la ideo,
ke tia retrovo ne
povas esti reala.
しかしおそらく、すぐに接触するのをいちばん妨げたのは、そんな再会が現実であるはずがないという考えだったのでしょう。
Oni opinias: "Mi eraras.
人はこう思うのです。「私の見まちがいだ。
Miaj okuloj rakontas malveraĵojn al mi.
私の目が私に嘘を語っている。
Ne estas eble."
そんなことはありえない。」
Ke tia ŝanca renkontiĝo estas preskaŭ
neebla, tion vi komprenos eĉ pli bone, kiam mi diros,
ke la koncerna frato fakte
loĝas en Aŭstralio.
こうした偶然の出会いがほとんど不可能だということは、その兄弟が実はオーストラリアに住んでいると言えば、なおさらよくおわかりになるでしょう。
Dum mia bofrato forkuris al Okcidenta Eŭropo,
lia frato travojaĝis
Azion, laborante jen tie,
jen aliloke, sed neniam
trovante lokon,
en kiu li sentis sin sufiĉe hejme por rekomenci taŭgan vivon.
私の義兄が西ヨーロッパへ逃れた一方で、その兄弟はアジアを旅して回り、あちこちで働きましたが、きちんとした生活を再び始めるのに十分わが家のように感じられる場所はついに見つけられませんでした。
Finfine li iris
al Aŭstralio,
kie li facile
trovis
laboron, iom post iom plibonigis
sian situacion, edziĝis
kun fraŭlino el sama deveno, kaj
komencis agrablan familian vivon,
en kiu li tenis
vivaj la tradiciojn de la patrolando.
ついに彼はオーストラリアへ行き、そこでたやすく仕事を見つけ、少しずつ境遇を改善し、同じ出自の娘と結婚して、祖国の伝統を生きたものとして保つ心地よい家庭生活を始めました。
Li provis
kontakti membrojn de la familio, sed nemulte
sukcesis.
彼は家族の者たちと連絡を取ろうとしましたが、あまり成功しませんでした。
Pri mia bofrato li tute ne povis atingi rezulton, ĉar tiu
neniam akceptis partopreni en asocio de samlandanoj.
私の義兄については、彼はまったく手がかりを得られませんでした。義兄は同国人の会に参加することを決して受け入れなかったからです。
Sian antaŭan vivon en la gepatra lando li nepre
volis
forgesi.
彼は母国での以前の生活をどうしても忘れたかったのです。
Kaj lia frato provis
nur serĉi pere de tiaj
asocioj.
そしてその兄弟のほうは、そうした会を通してしか探そうとしなかったのです。
Kiel mi diris
komence, romanisto,
kiu metus tian okazaĵon en verkon sian, estus rigardata kiel uzanta tro facilajn solvojn al siaj verkproblemoj.
最初に言ったように、こんな出来事を自分の作品に入れる小説家は、自分の創作上の問題にあまりに安易な解決を用いていると見なされるでしょう。
Kaj tamen la renkonto envere okazis.
それなのに、その出会いは現実に起こったのです。
Ĝi estas eĉ
pli neverŝajna, se
konsideri, ke
la frato venis de
Aŭstralio al
Britio tute eksterordinare.
そのことは、その兄弟がオーストラリアからイギリスへ来た事情がまったく例外的なものだったと考えると、いっそうありそうもなく思えます。
Ne li devis veni, sed
alia persono, kiu laboris
en la sama
komerca domo.
来るはずだったのは彼ではなく、同じ商社で働いていた別の人物でした。
Tiu malsaniĝis,
sed ĉar oni
nepre bezonis sendi al Londono iun kapablan fari la
necesajn traktadojn, oni lastminute proponis tiun komision
al la frato de
mia bofrato
(t.e. al mia alia bofrato).
その人が病気になってしまったのですが、ロンドンへ必要な交渉をこなせる人をどうしても送らなければならなかったので、土壇場でその任務が私の義兄の兄弟、つまり私のもう一人の義兄に回ってきたのです。
Estante en Londono kaj disponante
libertagon, la frato decidis viziti
Stonehenge kaj
Bath, sed en
ĝenerala turista organizo, ne en
la nia, kiu estis
nur por la kongresanoj.
ロンドンにいて自由な一日を持っていたその兄弟は、ストーンヘンジとバースを訪れることにしましたが、それは私たちの見学旅行ではなく、一般の観光向けの企画でした。私たちの企画は大会参加者だけのものでした。
Se aldoni, ke ni devus iri, ne tien, sed
al Oxford
kaj Cambridge, vi komprenos, kiom da
ŝancoj necesis por efektivigi la renkonton.
しかも、私たちは本来そこではなくオックスフォードとケンブリッジへ行くはずだったのだと付け加えれば、この出会いを実現するのにどれほど多くの偶然が必要だったかおわかりになるでしょう。
Jam estis eksterordinare retroviĝi en Bath samhore,
sed estis neniu kaŭzo,
ke ni elektu la saman
restoracion, ĉar ambaŭflanke la
organizantoj
lasis la partoprenantojn liberaj tagmanĝi, kie
ili deziris.
同じ時刻にバースで居合わせるだけでもすでに並はずれたことでしたが、私たちが同じレストランを選ぶ理由は何もありませんでした。というのも、双方の主催者とも参加者には好きな場所で昼食を取る自由を与えていたからです。
Krome, ni troviĝis
en la supra parto de la restoracio, kiun oni atingis nur
suprenirante
sur kelkaj ŝtupoj: tiun parton
oni ne povis vidi
el la enirejo.
そのうえ、私たちはレストランの上の部分にいたが、そこへは数段の階段を上って行くしかなく、その場所は入口からは見えなかった。
Kaj nur ŝanco faris, ke la
frato decidis rigardi, kiel
la manĝoĉambro prezentiĝas supre.
そして、ただの偶然によって、その兄弟は上の食堂がどんな様子か見てみようと思い立ったのだった。
Li ricevis tie la lastan
liberan sidlokon, kio signifas, ke, se
li venus
kvin minutojn pli malfrue,
oni certe dirus al li: "Ne
iru supren, ĉio jam estas okupita."
彼はそこで最後の空席を得た。つまり、もし彼が五分遅く来ていたなら、きっとこう言われただろう。「上へは行かないでください、もう全部ふさがっています。」
Kio estas ŝanco?
偶然とは何だろうか。
Stranga afero, ĉu ne?
不思議なことではないか。
Se oni restudas ĉi tiun
okazaĵon detalon post detalo,
ĉio aperas, kvazaŭ la
afero estus planita.
この出来事を細部から細部へとたどり直してみると、すべてが、まるでこのことがあらかじめ計画されていたかのように見えてくる。
Ĉu altaj nevideblaj spiritoj
direktas la vivon de
homo, almenaŭ en kelkaj momentoj
de lia vivo?
高次の目に見えない霊たちが、人の人生を、少なくともその生のいくつかの瞬間には、導いているのだろうか。
Ĉu temas nur pri plej
ŝanca ŝanco, t.e. pri unu
el mirigaj okazaĵoj,
kiuj necese
prezentiĝas,
ĉar la serio de ebloj estas tiel senfina,
ke ne povus ne
okazi de tempo al tempo
io tute neverŝajna?
それともこれは、ただきわめて偶然なだけの偶然、つまり、可能性の連なりがあまりにも無限であるために、ときおりまったくありそうもないことが起こり、その結果として現れる驚くべき出来事の一つにすぎないのだろうか。
Ĉu la kaŭzo kuŝas en
speco de penso-transsendo?
原因は一種の思念伝達にあるのだろうか。
Kial ne?
なぜそうではないと言えよう。
Kial inter
membroj de sama familio ne
ekzistus okazoj, kiam la
penso de unu
transsendiĝas al
la alia, kiel radioprogramoj
nevideble traflugas la aeron
por fariĝi aŭdeblaj je miloj da
kilometroj?
同じ家族の者どうしの間で、一方の思いが他方へ伝わることがあって、なぜいけないのだろう。ちょうどラジオ番組が見えないまま空中を飛び、何千キロも離れた場所で聞こえるようになるように。
Neniu el la du fratoj
havis la impreson, ke li ricevas informon transdonitan
de malproksime, sed ĉu tiaj aferoj ne
povus funkcii senkonscie?
二人の兄弟のどちらも、遠くから送られた情報を受け取っているという感じは持たなかった。だが、そのようなことは無意識のうちに働くこともありうるのではないか。
Al ĉiuj ĉi demandoj
mi ne havas respondon.
こうした問いのすべてに対して、私には答えがない。
Mi nur rakontis la
faktojn al vi.
私はただ事実をあなたに語っただけだ。
Ili estas veraj, eĉ se vi ilin
ne kredas.
あなたがそれを信じなくても、それらは真実である。
Kaj ili ne ĉesis mirigi min.
そして、それらは今なお私を驚かせてやまない。
NOVAJ VORTOJ
新出語
angla
英語の
Aŭstralio
オーストラリア
biero
ビール
bo-
義理の〜
botelo
瓶
Britio
イギリス
disponi
自由に使える
ekskurso
遠足
eviti
避ける
fiksi
固定する
fraŭlo
独身男性
fuŝi
失敗する
impresi
印象づける
kilometro
キロメートル
komisii
委託する
Londono
ロンドン
okcidento
西
precipe
特に
preciza
正確な
profesio
職業
reala
現実の
romano
小説
serio
シリーズ
turisto
観光客
NOVAJ KUNMETOJ
新しい複合語
parto-preni
参加する
patro-lando
祖国
sen-kulp-igi
無罪にする
t.e. (= tio estas)
すなわち
radio (radio-programo; sun-radio)
ラジオ；放射線