========================================================================
19. ĜUSTECO EN
JUSTECO
公正の中の節度
========================================================================
Sekvu min al Irano hodiaŭ, ĉu
vi konsent
as?
今日は私についてイランへ行きましょう。よろしいですか。
Ni flugu tien kune.
一緒にそこへ飛んで行きましょう。
Imago est
as tiel
rapida vojaĝil
o!
想像力はなんと速い乗り物でしょう!
Rigardu: ĉi tiu
urb
o estas
bela, ĉu ne?
ごらんなさい。この町は美しいでしょう。
Ni malsuprenflugu ĝis la
nivelo de la
tero kaj de
la homoj, kaj trankvile paŝ
u sur la
strat
oj.
地面と人々の高さまで降りて、静かに通りを歩きましょう。
Jen.
さあ。
Ni promenu.
歩きましょう。
Sed en kiu tempo ni
est
as?
でも、私たちはいつの時代にいるのでしょう。
Mi ne scias, sed certe
ne plu est
as la dudeka jar
cento.
私にはわかりませんが、もう二十世紀ではないことだけは確かです。
Ho, kial tiom
da infanoj ariĝis
ĉi
tie?
おや、どうしてこんなにたくさんの子どもたちがここに集まっているのでしょう。
Ha jes, rigardu!
ああ、そうか、見てください!
Maljuna vir
o eldir
as
rakonton.
年老いた男が物語を語っています。
Eĉ plenkreskul
oj staras
en la rondo, plej atent
aj.
大人たちまで輪の中に立って、じっと耳を傾けています。
Ankaŭ ni aŭskultu.
私たちも聞きましょう。
Kaj nun (la maljunulo
diras) mi
rakontos al
vi
pri la mal
riĉulo en
la juĝ
ejo.
さて今から(と老人は言う)、法廷に現れた一人の貧しい男の話をしよう。
Temas pri
malriĉul
o, kiu atingis tia
n
profund
econ de
senhavo, ke
ne estis ali
a
solvo al
la problemo manĝ
i
ol stari sur
vojoj kaj stratoj kaj
petadi mon
on de la homoj, kiuj
pasis.
これは、あまりの貧しさに落ち込み、食べるためには道や通りに立って通りすがりの人々に金を乞うしかなくなった、ある貧しい男の話である。
La tago estis
malbel
a, kun ĉielo
griza pro la
multaj nuboj.
その日はひどい天気で、空はたくさんの雲のために灰色だった。
Rigardante la
ĉielon kun
tiuj nuboj,
kiu
j amas
iĝis, kaj
pli kaj
pli transiĝis de
grizo al nigr
o, oni povis nur certiĝi, ke
baldaŭ
pluvos
.
空にたまってゆき、灰色からますます黒へと変わっていくその雲を見れば、まもなく雨が降るに違いないと確信するほかなかった。
Malvarma, rapida vento blov
is
senkompate tra la
rektaj stratoj de la urb
o.
冷たく速い風が、町のまっすぐな通りを容赦なく吹き抜けていた。
La malriĉulo tute ne
ŝatis
pluvan veteron, nek
tiun fortan
venton, malvarm
an, pli ol
malvarman, fakt
e, frostan, tiel
frostan, ke
ŝajnis, ke ĝi frost
igos la korpon ĝis
-oste.
その貧乏人は雨模様の天気がまったく好きではなかったし、あの強い風も嫌いだった。冷たい、いや冷たい以上に、実際には凍るような風で、骨の髄まで体を凍らせてしまいそうに思えるほどだった。
Kiam la unuaj pluveroj
fal
is, li
kuris en
la unuan magazen
on, kiu
prezentiĝis
.
最初の雨粒が落ちてきたとき、彼は目の前に現れた最初の店へ走り込んだ。
Estis fruktovendej
o.
それは果物屋だった。
Multaj personoj tie staris
.
そこには多くの人が立っていた。
Komence, la malriĉulo
tre
kontentis, ke neniu
atentas lin.
最初、貧乏人は誰も自分に注意を向けないことに大いに満足した。
Estis bone stari ene
kaj
vidi, kiel terure pluv
as ekstere kaj
senti si
n trans la
atingo de tiu frosta vent
o.
店の中に立ち、外でひどく雨が降るのを見ながら、あの凍るような風の届かないところに自分がいると感じるのは心地よかった。
Sed tre rapide la vent
o flugigis
la nub
ojn for, kaj
baldaŭ la ĉiel
o
rebluiĝ
is, kaj
aperis varm
a, plaĉa, brila
suno.
だが風はたちまち雲を吹き払ってしまい、やがて空は再び青くなり、暖かく心地よく輝く太陽が現れた。
Vidi tiujn
frukt
ojn, aŭdi tiom da hom
oj
aĉeti jen tio
n, jen
tion ĉi, tio
igis la
malriĉul
on konscia pri
malsato.
あの果物を見、たくさんの人があれこれ買うのを聞いているうちに、貧乏人は自分の空腹をいやでも意識させられた。
La antaŭan tagon, li
manĝis
ovon, sed de tiam
nenion pli.
前の日、彼は卵を一つ食べたが、それ以来ほかには何も食べていなかった。
Krome, li ne
trinkis
de longe kaj
sentis
malagrablan soif
on.
そのうえ、長いこと何も飲んでおらず、不快なのどの渇きを感じていた。
Li ne havis multe da
mon
o, sed tamen
iom, kiun
li ricevis
tuj antaŭ ol
ekfal
is la unu
aj pluvaj akv
eroj.
彼はたくさんの金を持っていたわけではないが、それでも少しは持っていて、それは最初の雨粒が落ち始める直前にもらったものだった。
Li pensis: frukt
o estas
bona por satigi mal
satan personon
kaj sensoif
igi homon,
kiu soifas
.
彼は考えた。果物は、腹をすかせた人を満たし、のどの渇いた人の渇きをいやすのによい。
Ju pli li pens
is pri tio
, ju
pli li rigard
is, des
pli la frukt
oj
ŝajnis manĝ
indaj, des
pli lia deziro al ili
kreskis kaj
kreskadis.
そう考えれば考えるほど、見れば見るほど、その果物は食べたくなるものに思え、彼の欲求はますます大きくなっていった。
La mastro de la magazeno est
is tre
okup
ita pri aliaj afer
oj.
店の主人はほかのことで非常に忙しかった。
Multaj aĉetantoj staris
tie kaj postul
is, ke oni atent
u
ilin.
多くの買い手がそこに立っていて、自分たちに応対するよう求めていた。
La malriĉulo atendis
kaj
atendis
, kaj sentis
sin pli
kaj pli malbone, ĉar
oni
neniam okupiĝis
pri
li.
貧乏人は待っても待っても、誰も自分を相手にしてくれないので、だんだん気分が悪くなっていった。
'Riĉuloj ne
bezonas,
ke oni rapid
e prizorgu ili
n.
『金持ちはすぐに応対してもらう必要なんてない。
Sed en mi
malsato kaj soifo krias tre
laŭte, eĉ se
neniu povas
aŭd
i tiujn kri
ojn.
だが私の中では空腹と渇きがひどく大声で叫んでいる、たとえ誰にもその叫びが聞こえなくても。
Mi nepre bezonas
manĝi kaj
trinki.
私は何としても食べて飲まなければならない。
Ĉu tiu frukt
isto ne
vid
as, ke
necesas okup
iĝi pri mi?'
あの果物屋は、私に応対する必要があるとわからないのか。』
Jen kiaj
pensoj disvolv
iĝis en lia kap
o.
そんな考えが彼の頭の中でふくらんでいった。
Sed la mastro tute ne
atent
is li
n.
だが主人はまったく彼に注意を向けなかった。
Finfine, ne
plu elten
ante, la
malriĉul
o kriis:
ついに、もう耐えきれなくなって、貧乏人は叫んだ。
"Prizorgu min.
「私に応対してくれ。
Mi atendas ĉi tie jam long
e, kaj vi
okupiĝas
pri personoj,
kiuj al
venis post
mi.
私はもう長いことここで待っているのに、あなたは私のあとに来た人たちばかり相手にしている。
Tio ne estas just
a."
それは公平ではない。」
Sed la mal
riĉulo est
is mal
bone vest
ita, li
aspektis ne
tre
pure, kaj el li
a korp
o malplaĉ
a
odoro disflugis.
だが貧乏人はみすぼらしい服装をしていて、あまり清潔には見えず、その体からは不快なにおいが漂っていた。
Pro tio la mastro de
la
magazeno ne
emis aliri li
n.
そのため店の主人は彼に近づきたがらなかった。
Li preferis
vendi al la
belvestuloj, kiuj konstante enven
adis.
彼はひっきりなしに入ってくる身なりのよい人々に売るほうを好んだ。
Kaj jen alvenis la moment
o,
kiam la mal
riĉulo tiel
koleris
, ke li
ekĵetis plej aĉajn
vort
aĉojn al la fruktist
o.
そしてついに、貧乏人はあまりの怒りに、果物屋へこの上なくひどい悪口を浴びせ始めた。
Ofendita,
ĉi-lasta respondis same mal
ĝentil
e.
侮辱された果物屋も、同じように無礼に言い返した。
La aliaj personoj en la frukt
ovendejo amuz
iĝis.
果物屋にいたほかの人々は面白がっていた。
Ĉu vi rimark
is
, ke ofte homoj trov
as amuzon,
kiam diskuto ŝanĝ
iĝas
al vorta batal
o?
議論が口げんかに変わると、人はしばしばそれを面白がるものだと、あなたは気づいたことがありませんか。
Sed al la malriĉ
ul
o ege dolor
igis
la malĝentil
aj parolaĉoj de
la fruktovend
isto.
だが貧乏人は、果物売りの無礼な暴言にひどく傷つけられた。
Li forprenis de sia
piedo ŝuon kaj frapis
la
mastran kap
on per ĝi.
彼は自分の足から靴を脱ぎ、それで店主の頭を打った。
"Tio est
as tro,"
kriis la
frap
ito, tenante la
kapon per si
aj du manoj.
「それはひどすぎる」と、殴られた男は両手で頭を押さえながら叫んだ。
"Vi ne povas
ataki min
senpune.
「ただで私に襲いかかれると思うな。
Ŝuon al mia kap
o!
この私の頭に靴だと!
Ŝuon odoraĉan de odoraĉa
vi!
悪臭を放つお前の、悪臭を放つ靴を!
Mi iras tuj plendi al
la juĝist
o."
今すぐ裁判官に訴えてやる。」
Al la juĝisto li rakont
is
la tut
an aferon.
彼は裁判官に事の一部始終を話した。
La juĝisto kompreneble pri
demandis
la ŝu-uzint
on:
裁判官はもちろん、その靴を使った男に尋ねた。
"Kial vi
batis lin per vi
a
ŝuo?"
「なぜお前は靴で彼を打ったのか。」
"Ĉar li parolaĉis al mi.
「あいつが私にひどい口をきいたからです。
Li traktis mi
n kiel hund
on.
私を犬のように扱いました。
Hundaĉo mi
ne estas
.
私は犬畜生ではありません。
Li ne rajtas
ĵeti al
mi tiajn nomaĉojn.
あいつには、そんなひどい呼び名を私に投げつける権利はありません。
Mi estas hom
o.
私は人間です。
Kiel dir
as nia
saĝ
o-libro Piv sur
paĝo 1126-a, "ĉu riĉ
eco donas
rajton trakti ofend
e tiujn,
kiuj ĝin ne
havas?"
私たちの知恵の書Pivの1126ページにあるように、『富は、それを持たぬ者たちを侮辱的に扱う権利を与えるのか?』
Kontraŭ liaj ofendoj mi dev
is reagi.
私はあいつの侮辱に対して反応せざるをえませんでした。
Ĉu vi ne
trovas, ke lecionon li
bezonis?"
あいつには教訓が必要だったと思われませんか。」
"Sed li estas tiel
malpura kaj malbon
odora, ke
la homoj ne
plu venis en mian
magazenon," la fruktisto stult
e respondis
.
「しかしこいつはあまりに汚くて臭いので、人々がもう私の店に入ってこなくなったのです」と果物屋は愚かにも答えた。
Stulte, ĉar se li, en la
magazeno, okupiĝus pri
la malriĉulo, tiu
pli
frue for
irus.
愚かにも、というのも、店の中でこの貧乏人に応対していれば、彼はもっと早く立ち去ったはずだからである。
"Tio ne estas ver
a,"
ĉi-lasta tuj rebatis
.
「それは本当ではない」と、貧乏人はすぐに言い返した。
"Lia magazeno plenis
je riĉaj aĉetant
oj."
「あいつの店は金持ちの買い手でいっぱいでした。」
"Silentu!" la juĝisto inter
rompis.
「黙れ!」と裁判官はさえぎった。
"Ke vi est
as
malriĉ
a, tio ne
pravigas
malpravan agon.
「お前が貧乏だからといって、不当な行為が正当化されるわけではない。
Vi tre malbone agis frapante
la mastron per via ŝuo
kaj vi
meritas pun
on.
靴で主人を打つとは、たいへん悪いことをしたのだし、お前は罰を受けるに値する。
Vi volas doni lecionojn al la aliaj,
ĉu?
お前は他人に教訓を与えたいのだろう?
Ankaŭ vi
ricev
u lecionon.
ではお前も教訓を受けるがよい。
Tamen, ĉar vi estas
tre mal
riĉa, mi
kompatos vin
kaj estos bonkora.
とはいえ、お前はひどく貧しいのだから、私はお前に情けをかけ、寛大にしてやろう。
Donu duon
on de kirano
al ĉi tiu
fruktisto kaj
foriru."
この果物屋にキラノ半分を渡して去れ。」
(kirano estas
la nomo de
tiu-tempa irana
mon
ero).
(キラノとは、その当時のイランの貨幣の名である)。
"Kostas duonon de
kirano, ĉu?"
la malriĉulo demand
is
, kaj li
a voĉo est
is tiel stranga, ke neniu komprenis
, kion li vere celas.
「キラノ半分の値段なのですね?」と貧乏人は尋ねたが、その声があまりに奇妙だったので、誰も彼が本当は何をするつもりなのかわからなかった。
"Vi aŭdis min," diris
la juĝ
isto.
「聞こえただろう」と裁判官は言った。
"Duonon de
kirano vi pag
u!"
「キラノ半分を払え!」
"Jen mi havas tut
an kiranon," la
senhavul
o diris,
el
tirante moneron
el sia poŝo.
「ほら、私には一キラノまるごとあります」と、その無一物の男は言って、ポケットから硬貨を取り出した。
"Prenu ĝin tute," li al
don
is direkt
ante siajn
vort
ojn al la
juĝisto.
「全部お取りください」と、彼は裁判官に向かって言葉を続けた。
Kaj, antaŭ ol iu ajn
povis
kompreni, kion li
faras,
li tiris
de sia piedo ŝuon, frap
is al
la juĝist
o
la kapon per
ĝi, kaj dir
is:
そして、誰も彼が何をしているのか理解できないうちに、彼は足から靴を脱ぎ、それで裁判官の頭を打って、こう言った。
"Se tio est
as
justec
o,
tenu duon
on de kirano por vi,
kaj
donu la
alian duon
on al tiu
fruktisto."
「それが正義だというのなら、キラノ半分はあなたが取って、もう半分をその果物屋におやりなさい。」
NOVAJ VORTOJ
新出語
blovi
吹く
des
〜すればするほど
-er- (ero)
〜個の要素
griza
灰色の
hundo
犬
ju
〜すればするほど
konscii
自覚する
laŭta
大きな声の
leciono
教訓;授業
mastro
主人
meriti
値する
nepre
必ず
nubo
雲
ovo
卵
plendi
不平を言う
pluvi
雨が降る
poŝo
ポケット
puni
罰する
soifi
のどが渇く
ŝuo
靴
kirano
キラノ(当時のイランの貨幣)
NOVAJ KUNMETOJ
新しい複合語
ar-iĝi
群になる